Gieo vần cách

 

 

Gieo vần cách:
Trong một khổ 4 câu, chữ cuối câu 2 vần với câu 4 hoặc câu 1 vần với câu 3.(2 khổ còn lại sẽ ngược vần và không được vần với nhau)

            a, Gieo vần cách trên B: Trong một khổ 4 câu, chữ cuối câu 1 vần với câu 3 nhưng phải là vần bằng. Chữ cuối câu 2-4 phải là vần Trắc không vần với nhau.

b, Gieo vần cách trên T: Trong một khổ 4 câu, chữ cuối câu 1 vần với câu 3 nhưng phải là vần

Trắc. Chữ cuối câu 2-4 phải là vần Bằng không vần với nhau.

c, Gieo vần cách dưới B: Trong một khổ 4 câu, chữ cuối câu 2 vần với câu 4 nhưng phải là vần bằng. Chữ cuối câu 1-3 phải là vần Trắc không vần với nhau.

d, Gieo vần cách dưới T: Trong một khổ 4 câu, chữ cuối câu 2 vần với câu 4  nhưng phải là vần Trắc. Chữ cuối câu 1-3 phải là vần Bằng không vần với nhau.

 

I. Hiểu đúng “VẦN CÁCH” là gì?

Vần cách = vần không liền nhau, mà “cách một câu” trong khổ 4 dòng.

👉 Có 2 kiểu cơ bản:

• Trên: vần câu 1 ↔ câu 3
• Dưới: vần câu 2 ↔ câu 4

👉 Và chia tiếp theo thanh điệu:

• B (Bằng) = ngang, huyền
• T (Trắc) = sắc, hỏi, ngã, nặng

---

II. Phân tích từng dạng (kèm ví dụ)

---

a) GIEO VẦN CÁCH TRÊN B (1 vần 3 – vần Bằng)

✔ Quy tắc:

• Câu 1 vần với câu 3 → vần Bằng
• Câu 2 & 4 → vần Trắc, không được vần với nhau

✔ Sơ đồ:

C1 (B)  ← vần →
C2 (T)  (không vần)
C3 (B)  ← vần →
C4 (T)  (không vần)

✔ Ví dụ:

Gió về lay nhẹ mái hiên xưa (B)
Nắng đổ chiều nghiêng trên ngõ nhỏ (T)
Lòng ai còn giữ chút hương đưa (B)
Bước lỡ qua rồi nghe rất đắng (T)

👉 “xưa – đưa” (B) → đúng
👉 “nhỏ – đắng” đều Trắc nhưng không vần nhau → đúng

---

b) GIEO VẦN CÁCH TRÊN T (1 vần 3 – vần Trắc)

✔ Quy tắc:

• Câu 1 vần với câu 3 → vần Trắc
• Câu 2 & 4 → vần Bằng, không vần nhau

✔ Sơ đồ:

C1 (T)  ← vần →
C2 (B)
C3 (T)  ← vần →
C4 (B)

✔ Ví dụ:

Đêm xuống nghe lòng chợt nhói (T)
Mưa rơi lặng lẽ giữa canh sâu (B)
Ký ức quay về đau xót hỏi (T)
Gió cuốn mây trôi tận phía nào (B, không vần “sâu”)

👉 “nhói – hỏi” (T) → đúng, vần
👉 “sâu – nào” đều B nhưng không bắt buộc vần → đúng

---

c) GIEO VẦN CÁCH DƯỚI B (2 vần 4 – vần Bằng)

✔ Quy tắc:

• Câu 2 vần với câu 4 → vần Bằng
• Câu 1 & 3 → vần Trắc, không vần nhau

✔ Sơ đồ:

C1 (T)
C2 (B)  ← vần →
C3 (T)
C4 (B)  ← vần →

✔ Ví dụ:

Bước lạc chân rồi nghe chới với (T)
Đường dài hun hút bóng chiều tà (B)
Gió tạt ngang đời thêm buồn tủi(T)
Người đi biền biệt cuối trời xa (B)

👉 “tà – xa” (B) → đúng
👉 “với – tủi” đều Trắc, không vần → đúng

---

d) GIEO VẦN CÁCH DƯỚI T (2 vần 4 – vần Trắc)

✔ Quy tắc:

• Câu 2 vần với câu 4 → vần Trắc
• Câu 1 & 3 → vần Bằng, không vần nhau

✔ Sơ đồ:

C1 (B)
C2 (T)  ← vần →
C3 (B)
C4 (T)  ← vần →

✔ Ví dụ:

Xuân đến mang theo nhiều ước mơ (B)
Hoa nở ven đường khoe sắc thắm (T)
Người cũ xa rồi còn đợi chi? (B)
Gió cuốn hương bay con dốc thẳm(T)

👉 “thắm – thẳm” (T) → đúng
👉 “mơ – chi” đều B nhưng không bắt buộc vần → đúng